บทที่ 2 เซลล์

วัดสุขภาพด้วยเทโลเมียร์

EH_Blackburn_200px_2011นาฬิกาชีวิต (biological clock) ดำเนินไปเรื่อยๆ บอกเวลาการเกิด การแก่ การตาย ของเซลล์ ซึ่งเป็นส่วนประกอบหลักของสิ่งมีชีวิต นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่าการแก่และการตายของเซลล์อาจเกี่ยวข้องกับโมเลกุลบางอย่างที่เปลี่ยนแปลงไปตลอดอายุไขของเซลล์ และถูกรีเซ็ตใหม่ได้ เหมือนการเกิดใหม่

ทีมของนักวิจัยที่ในที่สุดก็ได้รับรางวัลโนเบลในปีค.ศ. 2009 นำโดยอลิซาเบธ แบลกเบิร์น แสดงให้เห็นว่าชิ้นส่วนหนึ่งที่ปลายของโครโมโซม เรียกว่าเทโลเมียร์ (telomere) คือนาฬิกาชีวิตของเซลล์ ในเซลล์สืบพันธุ์ เอนไซม์ชื่อว่าเทโลเมอเรส (telomerase) จะรีเซ็ตความยาวของเทโลเมียร์เสียใหม่ เพื่อให้กำเนิดชีวิตใหม่

ในเซลล์ปกติ ที่ทุกครั้งมีการแบ่งตัว เซลล์ผิวหนังหรือเซลล์ของระบบภูมิคุ้มกัน ส่วนของเทโลเมียร์จะหดสั้นลงเรื่อยๆ ซึ่งเป็นข้อจำกัดของการจำลองดีเอ็นเอเมื่อมาถึงบริเวณปลายของโครโมโซม และเอนไซม์เทโลเมอเรสจะไม่ทำงานในเซลล์ร่างกาย ทำให้โครโมโซมหดสั้น จนกระทั่งส่งผลกระทบต่อยีนที่ต้องใช้งานในโครโมโซมนั้นในที่สุด

ในแบคทีเรีย ซึ่งมีโครโมโซมแบบวง (circular chromosome) จะไม่ประสบปัญหาเช่นนี้

งานวิจัยที่ศึกษาต่อมาแสดงให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างความยาวของเทโลเมียร์ที่เหลืออยู่กับสุขภาพของคน แม้กระทั่งสุขภาพจิตที่เปลี่ยนแปลงไปตามขนาดของเทโลเมียร์ที่เหลืออยู่ในเม็ดเลือดขาว ทำให้มีความเป็นไปได้ที่เราจะรู้ได้ถึงสุขภาพเราจากเทโลเมียร์ที่เหลืออยู่

ความรู้ที่ได้นำไปสู่การตั้งบริษัทหลายบริษัทรับตรวจสุขภาพจากขนาดของเทโลเมียร์ด้วยการตรวจเลือดเท่านั้น แต่การนำข้อมูลสุขภาพเหล่านี้มาใช้ในด้านใดนั้น ก็จะเป็นเรื่องที่ต้องดูกันต่อไป

ที่มา: Scientific American (October 2011)

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s